چهارشنبه 7 خرداد 1399

Wednesday 27 May 2020

شما اینجا هستید:خانه/آسیا/مقصد بعدی آنکارا؛ تغییر از ادلب به قامشلو و دیرالزور؟

مقصد بعدی آنکارا؛ تغییر از ادلب به قامشلو و دیرالزور؟

نویسنده :  چهارشنبه, 28 اسفند 1398    11:44    سرویس نگاه از بیرون

محمد شریفی کرجان

اختصاصی اینترنشنال/ سرویس آسیا/ 5مارس 2020 و توافق مسکو میان روسای جمهور روسیه و ترکیه را می توان به عنوان تغییر برنامه های کوتاه مدت رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه در سیاست های سوریه به حساب آورد. به نوعی که اردوغان طرحی را آرام آرام در حال بازگو کردن است که پیش از این از رئیس جمهور ترکیه نشنیده بودیم.

سفر جنجالی اردوغان به بروکسل و مصاحبه مطبوعاتی اردوغان در هواپیمای شخصی خود در بازگشت از بروکسل یک پارادایم جدید را در سیاست های ترکیه در قبال سوریه نوید می دهد که چنین به نظر می رسد در این پارادایم جدید از ادلب به سمت قامشلو و دیرالزور؛ یعنی مناطقی که عمده ذخایر نفتی سوریه در آن وجود دارد، حرکتی آغاز خواهد شد.

بدون شک ذخایر نفت و گاز سوریه یکی از مهمترین فاکتورهایی است که ترکیه را به سوریه کشانده ولی تا به امروز به دلیل حساسیت های شدیدی که بر روی این موضوع به خصوص از سوی آمریکا وجود داشته است ترکیه صراحتاً سیاست های خود را در این موضوع نتوانسته است بیان کند ولی همواره نیم نگاه آنکارا به ذخایر غنی نفت سوریه در قامشلو و دیرالزور بوده است. مصاحبه اردوغان در بازگشت از بروکسل آغاز پررنگ شدن سیاست های ترکیه در حوزه های نفتی سوریه است. اردوغان در این مصاحبه اعلام می کند: «برای ما در اینجا یک چیز اهمیت دارد. قامشلو و دیرالزور از منابع مهم نفتی سوریه است. در اینجا تروریست ها از این منابع استفاده می کنند. در خصوص این مناطق آمریکا طرح هایی دارد. روسیه نیز در خصوص قامشلو طرح هایی دارد. ما به روسیه در این خصوص پیشنهاداتی ارائه داده ایم. بیایید با درآمدهای نفتی اینجا با مهندسی ترکیه در راستای بازسازی سوریه اقدام کنیم. پوتین نیز به این پیشنهاد پاسخ مثبت داده است. اگر چنین اقدامی بتوانیم انجام دهیم همین پیشنهاد را به ترامپ هم مطرح می کنم. به جای استفاده تروریست ها از درآمدهای نفتی بهتر است در بازسازی سوریه از آن استفاده کرد». اظهاراتی بسیار مهمی که نیاز به بررسی و تحلیل های عمیق دارد و به نوعی خط مشی سیاست ترکیه در قبال سوریه در روزهای پیش رو را تعیین می کند.

سوالی که اینجا باید به آن پاسخ داد این است: "چرا اردوغان اکنون مسئله نفت قامشلو و دیرالزور را مطرح می کند؟" آیا توافقاتی پشت پرده مسکو در جریان بوده است که در پروتکل الحاقی سه ماده ای ذکر نشده است؟

با نگاه به تحولاتی که پیرامون ترکیه رخ داده است طرح این موضوع از سوی رئیس جمهور ترکیه از یک طراحی دقیق و زمانبندی کارشناسی شده نشأت می گیرد. اردوغان در چند سال گذشته همواره از عملیات هایی که با عنوان "مبارزه با تروریسم" علیه جریان های کرد YPG انجام داده است در سیاست داخلی و خارجی بهره برداری های کلانی انجام داده است. در حالی که در سیاست خارجی از این عملیات ها به عنوان اهرم فشار برای طرف های حاضر در بحران سوریه استفاده کرده است در سیاست داخلی نیز با طرح تهدیدات امنیت ملی و طرح موضوع بقای ملی مانع از طرح موضوعات چالش برانگیز بر اقتدار سیاسی حزب عدالت و توسعه (AKP) شده است. ترکیه در سه عملیاتی که تحت عناوین سپر فرات، شاخه زیتون و چشمه صلح در سوریه انجام داده بود با طرح این ادعا که در حال "از میان برداشتن کریدور ترور" در مرزهای جنوبی ترکیه است نه تنها مانع از بروز انتقادات قدرتمند در داخل کشور شده بود بلکه روح اتحاد ملی را در ترکیه نیز تقویت کرده بود که آثار آن در نتایج انتخابات ادوار مختلف این کشور مشهود است. ولی عملیات سپر بهار که در ادلب علیه نیروهای ارتش سوریه آغاز شده بود جنسی متفاوت از عملیات هایی داشته که با موضوع مبارزه با ترور صورت می گرفت. ترکیه با این عملیات علناً در حال حمایت از گروه تروریستی تحریر الشامی بود که از سوی خود ترکیه و نهادها و سازمان های بین المللی به عنوان گروه تروریستی معرفی شده بود و پتانسیل آن را داشت که در داخل ارتش نیز موجی از نافرمانی ها را به بار آورد. همین مسئله نیز باعث بروز انتقادات شدید از این عملیات ها در داخل ترکیه شد. در کنار این موضوع، رویارویی ارتش ترکیه با ارتش سوریه به معنی رویارویی ترکیه با روسیه و ایران بود که هزینه گزافی بر این کشور داشت. تلفات سنگین ارتش ترکیه در مدت زمان کوتاه، ترکیه را با یک تهدیدی به مراتب جدی تر از سه عملیات گذشته روبه رو می کرد. تمامی این ها دست در دست هم داد تا اردوغان در چنین برهه برای پاک کردن حافظه افکار عمومی از تجربه تقریباً شکست خورده در ادلب به سمت قامشلو و دیرالزور متمایل شود.

علاوه بر این بازگشت اردوغان از ادلب به شرق فرات یک هدف دیگر را نیز دنبال می کند که باید به آن اشاره کرد. طرح ایجاد منطقه امن و شهرک سازی ها در شمال سوریه یکی از طرح هایی است که ترکیه مدت هاست بر روی آن برنامه ریزی انجام می دهد. تحقق این امر نه تنها سیاست "شمال سوریه بدون کُرد" را برای ترکیه فراهم خواهد کرد بلکه با اعطای خانه از سوی ترکیه به پناهجویان سوری نظر مساعد میلیون ها سوری در داخل ترکیه که بخش عمده آن ها دیگر جذب در جامعه و کشور ترکیه شده اند را جلب خواهد کرد. این موضوع هم تنش های اجتماعی در ترکیه را می تواند در ابعاد گسترده ای حل کند و هم منبع رای برای انتخاباتی می تواند باشد که بدون شک نتایج بسیار نزدیک به هم خواهد بود. نباید فراموش کرد که در انتخابات 2019 ترکیه 79 هزار و 820 سوری واجد الشرایط رای دادن در ترکیه بودند. این افراد با دریافت شهروندی ترکیه توانستند شرایط شرکت در انتخابات ترکیه را به دست آورند که بدون شک این رقم در چند سال آینده به 100 هزار تن نیز خواهد رسید و این به معنی پتانسیل بالای تغییر در انتخابات ترکیه است. انتخاباتی که سرنوشت آن را چند ده هزار رای هم می تواند تغییر دهد.

telegram channel

رسانه

Submit to FacebookSubmit to Twitter

نظر دادن

لطفا تمامی موارد ستاره دار را پر نمایید.

آزادسازی موصل (18 تیر 1396)
آزادسازی موصل (18 تیر 1396)
تصاویر هفته نخست اردیبهشت
تصاویر هفته نخست اردیبهشت
عکس های هفته (آخر فروردین 1396)
عکس های هفته (آخر فروردین 1396)
تصاویر هفته
تصاویر هفته