پنجشنبه 22 آذر 1397

Thursday 13 December 2018

شما اینجا هستید:خانه/قدرت های بزرگ /دوره‌بندی روابط ایران و ایالات متحده: از دشمنی تا مهار

دوره‌بندی روابط ایران و ایالات متحده: از دشمنی تا مهار

  • با امریکا اگر نتوان کنار آمد، می توان آن مهار کرد همانطور که کشورهای دیگر و کوچک در مقایسه با امریکا این امر را به مورد اجرا گذاشته اند.

    Submit to FacebookSubmit to Twitter

نویسنده :  یکشنبه, 11 آذر 1397    18:32    سرویس قدرت های بزرگ

نویسنده: سید حسام‌الدین هانی (سفیر سابق جمهوری اسلامی ایران)

اختصاصی اینترنشنال-سرویس قدرت های بزرگ/ ایرانی ها گرایش بیشتری به حزب و اشخاص سیاسی دمکرات ها دارند تا اینکه بخواهند یا بتوانند با جمهوریخواه به توافق برسند. حال به خاطر چندجانبه گرایی و یا پذیرش فرهنگ های مختلف و اختلاط دمکرات ها با جهان سومی هاست یا خیر؟، مشخص نیست. ولی در ابعاد سیاسی/دولتی در جمهوری اسلامی ایران باید با جمهوریخواهان بست و در زمان حکومت آنها در کاخ سفید، همانند آنان بود.

مرور چهل سال سن سیاسی دولت ها در جمهوری اسلامی ایران بعد از انقلاب اسلامی ایران در سال 1357 (1979 میلادی) و روسای جمهور هم دوره آنها در امریکا بیانگر یک حقیقت است:  بدشانسی. روسای جمهور ایران بلا استثنا هم دوره با دو رئیس جمهور امریکا از دو حزب متضاد بودند. آقای هاشمی رفسنجانی از سال 1368 الی سال 1376 معادل با سال های 1989 الی سال 2001 میلادی با دو دولت جورج بوش پدر از حزب جمهوریخواه و دولت بیل کلینتون از حزب دمکرات همدوره بود. آقای محمد خاتمی از سال 1376 الی 1384 معادل با سال های 1993 الی 2009 میلادی با بیل کلینتون از حزب دمکرات و جورج بوش پسر از حزب جمهوریخواه همدوره بود. آقای احمدی نژاد از سال 1384 الی 1392 معادل با سال های 2005 الی 2013 میلادی با بوش پسر از حزب جمهوریخواه و بارک اوباما از حزب دمکرات همدوره بود. آقای روحانی نیز از سال های 1392 الی 1400 معادل با سال های 2009 الی 2021 با اوباما از حزب دمکرات و ترامپ از حزب جمهوریخواه همدوره است.

یکی از دلایل عدم ادامه راه مهار امریکا توسط دولت ها در جمهوری اسلامی ایران عدم توانایی "تغییر دنده" در رفتار با امریکا است. برای دولت آقای روحانی سخت است که رفتاری را که با دولت اوباما و جان کری بترتیب رئیس جمهور و وزیر خارجه قبلی امریکا داشته است به ترامپ و پمپئو بترتیب رئیس جمهور و وزیر خارجه جدید امریکا با تغییر دنده منطبق کند. همین حالت برای دولت آقای احمدی نژاد پیش آمد و در حالی که دو دولت ایران و امریکا دولت های اصولگرا بودند و قایدتا می بایست می توانستند به توافق دست یابند، لا روی کار آمدن دولت اوباما در امریکا، دولت آقای احمدی نژاد در ایران قادر به تغییر دنده برای انطباق سیاست های قبلی با دولت جدید امریکا نبود. آقای خاتمی نیز سیاست آرامی را با دولت کلینتون پیگیری می کرد که با آمدن بوش پسر، محور شرارت حاصل آن بود زیرا دو دولت ایران و امریکا همخوانی یا مخرج مشترک نداشتند.

در چند مثال تاریخی شاید بتوان این مهم را به عنوان برون رفت از تنش فی مابین دو کشور به فرمولی برای سیاست خارجی تبدیل کرد: سه ماه به خاتمه جنگ جهانی دوم باقی مانده بود که روزولت، رئیس جمهور امریکا فوت کرد. ترومن، جانشین وی را به کاخ سفید بردند درحالیکه اطلاعاتی از آنچه روزولت انجام داده بود و یا در ذهن داشت، نداشت. تلکس آقای هالیفکس، سفیر انگلیس در واشنگتن برای چیرچیل، نخست وزیر انگلیس حایز اهمیت است. هالیفکس به چرچیل می نویسد: "با تغییر حاصله در کاخ سفید، همه چیز را می توانیم از اول شروع کنیم." در کنفرانس های تهران و یالتا در طول جنگ جهانی دوم روزولت شرکت کرده بود و قرار بود در آخرین کنفرانس زمان جنگ جهانی دوم یعنی پوتسدام، ترومن شرکت کند. مقامات سیاسی انگلیس که از دستاوردهای کنفرانس یالتا شاکی بودند، فرصتی یافتند تا با آمدن "تازه وارد به کاخ سفید آقای ترومن"، دستاوردهای پوتسدام را با توجه به منافع انگلیس تنظیم کند و کاستی های یالتا را جبران کنند. و یا در مثالی دیگر؛ هنوز جنگ جهانی دوم خاتمه نیافته بود که چرچیل، نخست وزیر انگلیس از حزب محافظه کار در انتخابات سراسری انگلیس شکست خورد و آقای آتلی، رهبر حزب کارگربه نخست وزیری رسید و روابطی گرم با ترومن، رئیس جمهور امریکا برقرار کرد که با رهنمود آتلی، ترومن دستور بمب اتمی بر روی ژاپن را صادر کرد. مثال های فوق بیانگراین امر است که تغییر چهره های سیاسی الزاما منفی نیستند و می توانند فرصت تلقی شوند. با استناد به تاریخ دولت ها در جمهوری اسلامی ایران که با دو دولت در امریکا مواجهه بوده اند، وقت آن رسیده است که با "تغییر دنده" یا "چهره سیاسی"، بتوان امریکا را مهار کرد. با امریکا اگر نتوان کنار آمد، می توان آن مهار کرد همانطور که کشورهای دیگر و کوچک در مقایسه با امریکا این امر را به مورد اجرا گذاشته اند.

Capture

telegram channel

رسانه

Submit to FacebookSubmit to Twitter

نظر دادن

لطفا تمامی موارد ستاره دار را پر نمایید.

آزادسازی موصل (18 تیر 1396)
آزادسازی موصل (18 تیر 1396)
تصاویر هفته نخست اردیبهشت
تصاویر هفته نخست اردیبهشت
عکس های هفته (آخر فروردین 1396)
عکس های هفته (آخر فروردین 1396)
تصاویر هفته
تصاویر هفته